Orta ölçekli bir metal işleme firması, artan siparişlere yetişemediği için yeni tezgâh yatırımı planlıyordu. Yatırım kararından önce mevcut akışı ölçmemizi istediler.
Başlangıç noktası
Ortalama teslim süresi 21 gündü. Müşteri şikâyetlerinin çoğu gecikmeyle ilgiliydi. Yönetimin varsayımı kapasitenin dolu olduğuydu; üretim müdürünün varsayımı ise sorunun planlamada olduğuydu.
İki hafta saha çalışması
Her siparişin hangi istasyonda ne kadar beklediğini ölçtük. Sonuç ikisini de şaşırttı: 21 günün yalnızca 4 günü işlem süresiydi. Kalan 17 gün bekleme süresiydi.
Gerçek darboğaz
Bekleme süresinin yarısı tek bir noktada birikiyordu: kalite kontrol. Tek bir kişi tüm partileri kontrol ediyordu ve o kişi aynı zamanda müşteri ziyaretlerine gidiyordu. Hat, bir kişinin takvimine bağlıydı.
Yapılan değişiklikler
- Kalite kontrol yetkisi hat operatörlerine devredildi, kontrol listesi sadeleştirildi
- Kritik olmayan partilerde çift kontrol kaldırıldı
- Sipariş sıralaması teslim tarihine göre değil, darboğaz istasyonun doluluğuna göre yapıldı
- Bekleme süreleri hattın girişindeki panoda görünür hale getirildi
Sonuç
Altı ay sonunda ortalama teslim süresi 14 güne indi. Yeni tezgâh yatırımı ertelendi; ihtiyaç kalmamıştı. Firma aynı ekiple yüzde otuz daha fazla sipariş çıkardı.
Neden yatırım yerine akış?
Yeni tezgâh almak görünür bir çözümdür: bütçesi bellidir, kararı nettir, sonucu ölçülebilir sanılır. Oysa darboğaz kalite kontroldeyse yeni tezgâh sadece daha hızlı biriken bir yığın üretir. Kapasite, en yavaş halkanın hızıyla sınırlıdır.
Bu firmada tezgâh yatırımı yapılsaydı, üretim hızlanır ama teslim süresi neredeyse hiç değişmezdi. Çünkü işler tezgâhta değil, kontrol masasında bekliyordu.
Ekip ne dedi?
Değişikliğin en zor kısmı kalite yetkisinin devriydi. Kalite sorumlusu haklı bir endişe dile getirdi: hata oranı artarsa sorumluluk kimde olacak? Bu soruya yazılı cevap verdik. Kontrol listesi sadeleşti, kritik ölçüler operatöre öğretildi, ilk üç ay hata oranı haftalık izlendi.
Sonuçta hata oranı artmadı, azaldı. Sebep basit: parçayı işleyen kişi hatayı en erken gören kişidir. Kontrolü sona bırakmak, hatayı geç bulmak demektir.
Kalıcı oldu mu?
Bir yıl sonra tekrar ölçtük. Teslim süresi 14 günde kalmıştı, hatta bazı aylarda 12 güne inmişti. Kalıcılığın sebebi panoydu: bekleme süreleri hattın girişinde herkesin gördüğü bir yerde duruyordu. Görünür olan şey kendini düzeltir.
Bu çalışma her firmada işe yarar mı?
Hayır. Darboğaz gerçekten kapasiteyse ve hat üç vardiya doluysa, akış düzenlemesi küçük bir kazanç verir; asıl çözüm yatırımdır. Ölçüm tam da bunu ayırt etmek için yapılır. Bu firmada ölçüm yatırımı gereksiz gösterdi; başka bir firmada gerekli olduğunu gösterebilir.
Sahada iki hafta geçirmenin maliyeti, yanlış bir tezgâh yatırımının maliyetinin yanında küçüktür. Ölçüm, yatırımı reddetmek için değil, doğru kararı vermek için yapılır.
Bu çalışmanın yöntemi operasyon ve süreç iyileştirme sayfasında ayrıntılı anlatılıyor.
